Maidir Linn

An tAthair Urramach Uí Choistealbha a thóg foirgneamh an ionaid oidhreachta sa bhliain 1834 a bhí ina scoil ag scoláirí ocht mbliana d’aois is os a chionn.  Bhí 129 buachaill ag freastal ar an scoil sa Ghráig sa bhliain 1865, de réir an taifid agus bhí 137 cailín cláraithe d’oideachas bunscoile. Scoil a bhí san fhoirgneamh ar feadh nócha bliain go dtí 1924. Sin an bhliain ar aistríodh scoil na mbuachaillí go dtí an foirgneamh atá ina stáisiún den Gharda Síochána inniu.

Sa bhliain 1925 rinneadh Halla Pobail den ionad. Coiste déanta de dhaoine ón pharóiste i gceannas ar agus is ann a cuireadh formhór na n-ócáidí sóisialta sa pharóiste ar siúl. Bhí an spás thíos staighre iontach oiriúnach do dhamhsaí “cleachtadh” is do dhamhsaí “feadh na hoíche”, mar aon le cluichí cártaí is cluichí whist, cluichí badmantain, imeachtaí an chumainn dornálaíochta agus imeachtaí an chumainn, Muintir na Tíre.

San lá atá inniu ann, ceanncheathrú Chumann Staire Teaghlaigh Oirthear na Gaillimhe atá lonnaithe san fhoirgneamh. Ina theannta sin, baineann an muintir na háite úsáid as do ghníomhaíochta éagsúla, cruinnithe ghrúpaí pobail, maidineacha caife chun airgead a bhailiú don Ospís agus cúrsaí, mar shampla. Ar na cúrsaí a chuirtear ar fáil tá siad seo a leanas: Cúrsa Baiste; Gaeilge do Thosaitheoirí; Ranganna Pilates; agus Cúrsaí Garchabhrach, a chuireann Cumann Croise Deirge na hÉireann ar fáil, ag na leibhéil éagsúla.